ദീർഘകാലം അഡ്ഹോക്ക്, കരാർ, അല്ലെങ്കിൽ ദിവസവേതന വ്യവസ്ഥയിൽ സേവനമനുഷ്ഠിക്കുകയും പിന്നീട് സർവീസിൽ ക്രമവൽക്കരിക്കപ്പെടുകയും (Regularization) ചെയ്ത ജീവനക്കാരുടെ മുൻകാല താത്കാലിക സർവീസും പെൻഷൻ യോഗ്യതാ സർവീസായി (Qualifying Service) കണക്കാക്കണമെന്ന് സുപ്രീം കോടതി വിധിച്ചു. സാങ്കേതിക കാരണങ്ങളോ ഭരണപരമായ ഇടവേളകളോ (Administrative breaks) ചൂണ്ടിക്കാട്ടി ജീവനക്കാരുടെ ന്യായമായ പെൻഷൻ അവകാശങ്ങൾ നിഷേധിക്കുന്നത് അനുവദിക്കാനാവില്ലെന്നും പരമോന്നത കോടതി വ്യക്തമാക്കി.
കേസിന്റെ വിശദാംശങ്ങൾ:
പഞ്ചാബ് സ്കൂൾ എജ്യുക്കേഷൻ ബോർഡ് & മറ്റൊരു കക്ഷി v. സത്നാം സിംഗ് & കൂട്ടർ
(സിവിൽ അപ്പീൽ നമ്പർ: 6865/2022). ഡിവിഷൻ ബെഞ്ച്: ജസ്റ്റിസ് പ്രശാന്ത് കുമാർ മിശ്ര, ജസ്റ്റിസ് ശ്രീ ചന്ദ്രശേഖർ. വിധി തീയതി: സെപ്റ്റംബർ 08, 2026.
പഞ്ചാബ് സ്കൂൾ എജ്യുക്കേഷൻ ബോർഡിലെ ജീവനക്കാർക്ക് അനുകൂലമായി പഞ്ചാബ്-ഹരിയാന ഹൈക്കോടതി ഡിവിഷൻ ബെഞ്ച് നൽകിയ ഉത്തരവിനെതിരെ ബോർഡ് സമർപ്പിച്ച സിവിൽ അപ്പീൽ തള്ളിക്കൊണ്ടാണ് ജസ്റ്റിസുമാരായ പ്രശാന്ത് കുമാർ മിശ്ര, ശ്രീ ചന്ദ്രശേഖർ എന്നിവരടങ്ങിയ സുപ്രീം കോടതി ബെഞ്ചിന്റെ ഈ സുപ്രധാന വിധി.
പെൻഷൻ ദാനമല്ല, നീട്ടിവെച്ച വേതനം: ഡി.എസ്. നകാര വിധി ആവർത്തിച്ചു
ഭരണഘടനാ ബെഞ്ചിന്റെ ചരിത്രപ്രസിദ്ധമായ ഡി.എസ്. നകാര കേസ് (1982) പരാമർശിച്ചുകൊണ്ട് കോടതി സുപ്രധാനമായ നിരീക്ഷണം നടത്തി. പെൻഷൻ എന്നത് ഭരണകൂടത്തിന്റെ ദയാദാക്ഷിണ്യമോ ദാനമോ (Ex-gratia or bounty) അല്ലെന്നും, മറിച്ച് കഴിഞ്ഞകാല സേവനത്തിനായുള്ള ‘നീട്ടിവെച്ച വേതനം’ (Deferred Wage) ആണെന്നും ബെഞ്ച് അടിവരയിട്ടു പറഞ്ഞു. രാജ്യത്തെ സാമൂഹ്യ സുരക്ഷാ സംവിധാനത്തിന്റെ അവിഭാജ്യ ഘടകമാണ് പെൻഷൻ. അതിനാൽ, വർഷങ്ങളോളം തുടർച്ചയായി ജോലി ചെയ്ത ഒരു ജീവനക്കാരനെ പിന്നീട് സർവീസിൽ സ്ഥിരപ്പെടുത്തുമ്പോൾ, അവരുടെ മുൻകാല അധ്വാനത്തെ തമസ്കരിക്കാൻ നിയമം അനുവദിക്കുന്നില്ല.
“ഒരു ജീവനക്കാരൻ ദീർഘകാലവും തുടർച്ചയുമായി സേവനമനുഷ്ഠിക്കുകയും ഒടുവിൽ ക്രമവൽക്കരിക്കപ്പെടുകയും ചെയ്താൽ, സാങ്കേതികത്വങ്ങളോ കൃത്രിമ ഇടവേളകളോ മുൻനിർത്തി റിട്ടയർമെന്റ് ആനുകൂല്യങ്ങൾ നിഷേധിക്കുന്നത് തികച്ചും അനീതിയാണ്.”— സുപ്രീം കോടതി വിധിന്യായത്തിൽ നിന്ന് (ഖണ്ഡിക 27)
2004 കട്ട്-ഓഫ് തീയതി: പഴയ പെൻഷൻ പദ്ധതി (OPS) ബാധകം
2004 ജനുവരി 1-ന് ശേഷം സർവീസിൽ നിയമിതരായവർക്കാണ് പുതിയ ഡിഫൈൻഡ് കോൺട്രിബ്യൂട്ടറി പെൻഷൻ സ്കീം (NPS) ബാധകമാക്കിയിട്ടുള്ളത്. എന്നാൽ, ഈ കേസിലെ ജീവനക്കാർ 1993-1996 കാലഘട്ടത്തിൽ തന്നെ ക്ലാർക്ക്, പ്യൂൺ തസ്തികകളിൽ ബോർഡിൽ ജോലിക്ക് കയറിയവരാണ്. 2001-ലെ സർക്കാർ ക്രമവൽക്കരണ നയത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ 2004 ഓഗസ്റ്റിലാണ് ഇവരുടെ ഔദ്യോഗിക സ്ഥിരപ്പെടുത്തൽ ഉത്തരവ് ഇറങ്ങിയത്.
ഇവർ 2004 ജനുവരി ഒന്നിന് മുമ്പ് തന്നെ സർവീസിലുള്ളവരായി കണക്കാക്കപ്പെടണമെന്നും, അതിനാൽ ഇവർക്ക് പങ്കാളിത്ത പെൻഷൻ പദ്ധതിയല്ല (NPS), മറിച്ച് ജനറൽ പ്രൊവിഡന്റ് ഫണ്ട് (GPF) വ്യവസ്ഥയിലുള്ള പഴയ പെൻഷൻ പദ്ധതി (Old Pension Scheme) തെരഞ്ഞെടുക്കാൻ പൂർണ്ണ അവകാശമുണ്ടെന്നും സുപ്രീം കോടതി വ്യക്തമാക്കി.
മുൻകാലങ്ങളിൽ പഞ്ചാബ്-ഹരിയാന ഹൈക്കോടതി പുറപ്പെടുവിച്ച ഹർബൻസ് ലാൽ കേസ് (2010), കേസർ ചന്ദ് കേസ് (1988) എന്നീ വിധികൾ ശരിവെച്ചാണ് പരമോന്നത കോടതി നിലപാടെടുത്തത്. ഹർബൻസ് ലാൽ കേസിൽ ദിവസവേതനക്കാരന്റെ 1988 മുതലുള്ള സർവീസ് പെൻഷനായി പരിഗണിച്ച് പഴയ പെൻഷൻ സ്കീം അനുവദിച്ചിരുന്നു. ഈ തത്വം ഇവിടെയും ബാധകമാണെന്ന് കോടതി ചൂണ്ടിക്കാട്ടി.