ജോധ്പൂർ: അപൂർവ്വങ്ങളിൽ അപൂർവ്വമായ ഒരു സുപ്രധാന വിധിന്യായത്തിലൂടെ രാജസ്ഥാൻ ഹൈക്കോടതി തടവുകാരന് ജാമ്യത്തിൽ കഴിയുന്ന സഹതടവുകാരിയെ വിവാഹം കഴിക്കാൻ അനുവാദം നൽകിയിരിക്കുന്നു. ജോധ്പൂരിലെ മണ്ഡോർ ഓപ്പൺ എയർ ക്യാമ്പ് (തുറന്ന ജയിൽ) തടവുകാരനായ മൂല റാമിനാണ് (33) തന്റെ പ്രണയിനിയും മുൻ സഹതടവുകാരിയുമായ സീമയെ വിവാഹം കഴിക്കാൻ കോടതി പച്ചക്കൊടി കാട്ടിയത്.

ജീവപര്യന്തം തടവുശിക്ഷ അനുഭവിക്കുന്ന മൂല റാം 2017 ഫെബ്രുവരി 16 മുതൽ ജയിലിലാണ്. തടവുകാലത്തെ മികച്ച സ്വഭാവ മഹിമയും അച്ചടക്കവും പരിഗണിച്ചാണ് പിന്നീട് ഇയാളെ മണ്ഡോറിലെ തുറന്ന ജയിൽ ക്യാമ്പിലേക്ക് (Open Air Camp) മാറ്റിയത്. ഇവിടെ വച്ചാണ് മറ്റൊരു സ്ത്രീ തടവുകാരിയായിരുന്ന സീമയുമായി സൗഹൃദത്തിലാവുകയും അത് പിന്നീട് പ്രണയത്തിൽ കലാശിക്കുകയും ചെയ്തത്. നിലവിൽ സീമയ്ക്ക് കോടതി ജാമ്യം അനുവദിച്ചിട്ടുണ്ട്.

“പ്രായപൂർത്തിയായ രണ്ട് വ്യക്തികൾ പരസ്പര സമ്മതത്തോടെ വിവാഹം കഴിക്കുന്നത് ഇന്ത്യൻ ഭരണഘടനയുടെ 21-ാം അനുച്ഛേദം (Article 21) ഉറപ്പുനൽകുന്ന മൗലികാവകാശത്തിന്റെ ഭാഗമാണ്. ഒരു പൗരൻ തടവിലാക്കപ്പെട്ടു എന്നതുകൊണ്ട് ഭരണഘടന വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്ന ജീവിക്കാനുള്ള അവകാശവും വൈയക്തിക സ്വാതന്ത്ര്യവും അവനിൽ നിന്നും പൂർണ്ണമായി തടയാനാകില്ല.” — ഡോ. ജസ്റ്റിസ് പുഷ്പേന്ദ്ര സിംഗ് ഭാട്ടി, ജസ്റ്റിസ് പ്രവീൺ ഭട്നാഗർ ([2026:RJ-JP:31663-DB])

നന്ദ് ലാൽ വിധിന്യായവും വൈവാഹിക ധർമ്മവും

വിവാഹാവശ്യത്തിനായി താല്ക്കാലിക ശിക്ഷ ഇളവ് (Suspension of Sentence) നൽകണമെന്ന മൂല റാമിന്റെ അപേക്ഷ പരിഗണിക്കവേ, പ്രതിഭാഗം അഭിഭാഷകരായ കലു റാം ഭാട്ടിയും സ്വപൻ ചൗഹാനും കോടതിയിൽ സുപ്രധാനമായ മുൻകാല വിധികൾ ഉദ്ധരിച്ചു. ഇതിൽ പ്രധാനമായും ‘നന്ദ് ലാൽ വേഴ്സസ് സ്റ്റേറ്റ് ഡിപ്പാർട്ട്മെന്റ് ഓഫ് ഹോം’ കേസിലെ ഹൈക്കോടതി വിധി ചൂണ്ടിക്കാണിച്ചു.

പ്രസ്തുത വിധി പ്രകാരം, തടവുകാരന്റെ ദാമ്പത്യ ബന്ധങ്ങൾ പുനഃസ്ഥാപിക്കുന്നതും വംശപരമ്പര നിലനിർത്തുന്നതും കുടുംബപരമായ കടമയാണ് എന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കിയിരുന്നു. വംശപരമ്പര കാത്തുസൂക്ഷിക്കേണ്ടത് പങ്കാളിയുടെ മൗലികമായ അവകാശമാണെന്നും, നിരപരാധിയായ പങ്കാളി ശിക്ഷ അനുഭവിക്കേണ്ടതില്ലെന്നും കോടതി മുൻപ് നിരീക്ഷിച്ചിരുന്നു.

ഭാരതീയ തത്ത്വചിന്തയിലെ നാല് പുരുഷാർത്ഥങ്ങളായ ധർമ്മം, അർത്ഥം, കാമം, മോക്ഷം എന്നിവയെയും കോടതി പുതിയ വിധിയിലും പ്രതിഫലിപ്പിച്ചു. ഒരു വിവാഹിതനായ തടവുകാരന് കാമം എന്ന ലക്ഷ്യം കൈവരിക്കാൻ പങ്കാളിയുടെ സാന്നിധ്യം അനിവാര്യമാണെന്നും, ഒരു സ്ത്രീയെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം മാതൃത്വം എന്നത് അവളുടെ സ്ത്രീത്വത്തിന്റെ പൂർണ്ണതയാണെന്നും കോടതി മുൻ വിധികൾ ആവർത്തിച്ചു.

സർക്കാരിന് വേണ്ടി ഹാജരായ പബ്ലിക് പ്രോസിക്യൂട്ടർമാരായ സി.എസ്. ഓജ, ശ്രാവൺ സിംഗ് റാത്തോഡ് എന്നിവർ സമർപ്പിച്ച പോലീസ് റിപ്പോർട്ടിൽ ഇരുവരും തമ്മിൽ മുൻപേ ലിവിങ് റിലേഷനിൽ ആയിരുന്നുവെന്നും വിവാഹം കഴിക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നുവെന്നും സ്ഥിരീകരിച്ചിരുന്നു. ജയിൽ ക്യാമ്പിൽ വച്ച് വിവാഹം നടത്തുന്നതിൽ സർക്കാരിന് എതിർപ്പില്ലെന്ന് പ്രോസിക്യൂഷൻ വ്യക്തമാക്കിയതോടെയാണ് കോടതി അനുകൂലമായ നിർദ്ദേശം നൽകിയത്. ജയിൽ പരിഷ്കരണത്തിന് ഇതൊരു വലിയ നാഴികക്കല്ലാകുമെന്ന് നിയമവിദഗ്ദ്ധർ അഭിപ്രായപ്പെടുന്നു.