ന്യൂഡൽഹി, മേയ് 26: സർവീസിൽ സ്ഥിരപ്പെടുത്തൽ (Confirmed Status) നേടിയ സർക്കാർ ജീവനക്കാരെ വകുപ്പുതല അന്വേഷണം (Departmental Enquiry) നടത്താതെ ജോലിയിൽ നിന്ന് പിരിച്ചുവിടുന്നത് ഭരണഘടന നൽകുന്ന മൗലികമായ സംരക്ഷണങ്ങളുടെ ലംഘനമാണെന്ന് സുപ്രീം കോടതി പ്രഖ്യാപിച്ചു. ഒഡീഷയിലെ ജഗത്സിംഗ്പൂർ ജില്ലാ കോടതിയിലെ ജൂനിയർ ക്ലർക്ക് തസ്തികയിൽ നിന്ന് ജീവനക്കാരെ പിരിച്ചുവിട്ട നടപടി പൂർണ്ണമായും റദ്ദാക്കിക്കൊണ്ടാണ് സുപ്രീം കോടതിയുടെ ഈ സുപ്രധാന വിധി.

ജസ്റ്റിസ് വിക്രം നാഥ്, ജസ്റ്റിസ് സന്ദീപ് മേത്ത എന്നിവരടങ്ങിയ ഡിവിഷൻ ബെഞ്ചാണ് വിധി പ്രസ്താവിച്ചത്. പിരിച്ചുവിടപ്പെട്ട ജീവനക്കാരായ ദേബാശിഷ് മൊഹാപാത്ര ഉൾപ്പെടെയുള്ളവരെ സർവീസിൽ മുൻകാല പ്രാബല്യത്തോടെയും തുടർ ആനുകൂല്യങ്ങളോടെയും തിരിച്ചെടുക്കാൻ സുപ്രീം കോടതി ഉത്തരവിട്ടു. ഒറീസ ഹൈക്കോടതി ഡിവിഷൻ ബെഞ്ചിന്റെ വിധിയും, ജില്ലാ ജഡ്ജിയുടെ പിരിച്ചുവിടൽ ഉത്തരവും സുപ്രീം കോടതി അസാധുവാക്കി.

കേസിലെ പ്രധാന സംഭവവികാസങ്ങൾ

2017 ഒക്ടോബർ 16-നാണ് ജഗത്സിംഗ്പൂർ ജില്ലാ കോടതിയിൽ 8 ജൂനിയർ ക്ലർക്ക് തസ്തികകളിലേക്ക് വിജ്ഞാപനം പുറപ്പെടുവിച്ചത്. എഴുത്തുപരീക്ഷയും അഭിമുഖവും ഉൾപ്പെടെയുള്ള സുതാര്യമായ തെരഞ്ഞെടുപ്പ് പ്രക്രിയയിലൂടെ അപ്പീൽ വാദികൾ 2018ലും 2019ലുമായി ജോലിയിൽ പ്രവേശിച്ചു.

തുടർന്ന്, 2022 ഏപ്രിൽ 25-ലെ ഔദ്യോഗിക ഉത്തരവ് പ്രകാരം ഇവരുടെ സർവീസ് വിജയകരമായി സ്ഥിരപ്പെടുത്തുകയും (Confirmed status) സ്ഥിര തസ്തികകളിൽ നിയമനം നൽകുകയും ചെയ്തു. എന്നാൽ, വിജ്ഞാപനം ചെയ്തതിലും കൂടുതൽ ഒഴിവുകളിലേക്ക് നിയമനം നടത്തിയെന്ന് ആരോപിച്ച് 2023 ഫെബ്രുവരിയിൽ ജില്ലാ ജഡ്ജി ജീവനക്കാർക്ക് കാരണം കാണിക്കൽ നോട്ടീസ് നൽകുകയും, 2023 മാർച്ച് 10-ന് ഇവരുടെ നിയമനം ആരംഭവഴിയിൽ തന്നെ അസാധുവാണെന്ന് (Void ab initio) കാട്ടി ജോലിയിൽ നിന്ന് പിരിച്ചുവിടുകയുമായിരുന്നു.

ഇതിനെതിരെ ജീവനക്കാർ സമർപ്പിച്ച അപ്പീൽ ഹൈക്കോടതി അപ്പീൽ കമ്മിറ്റിയും, തുടർന്ന് ഹൈക്കോടതി ഡിവിഷൻ ബെഞ്ചും തള്ളിയതിനെ തുടർന്നാണ് ജീവനക്കാർ സുപ്രീം കോടതിയെ സമീപിച്ചത്.

ആർട്ടിക്കിൾ 311 നൽകുന്ന സുരക്ഷ

ഭരണഘടനയുടെ ആർട്ടിക്കിൾ 311 കേവലമൊരു നടപടിക്രമമല്ലെന്നും, സിവിൽ ജീവനക്കാർക്ക് ഏകപക്ഷീയമായ നടപടികളിൽ നിന്ന് ഭരണഘടനാ ശിൽപികൾ ബോധപൂർവ്വം നൽകിയ ഉറപ്പുള്ള സംരക്ഷണ കവചമാണെന്നും സുപ്രീം കോടതി നിരീക്ഷിച്ചു.

“നിയമവാഴ്ച നിലനിൽക്കുന്ന ഒരു ജനാധിപത്യ രാജ്യത്ത് ലക്ഷ്യം എത്രതന്നെ പ്രശംസനീയമാണെങ്കിലും, ഭരണഘടനാപരമായ അവകാശങ്ങളെ അട്ടിമറിച്ചുകൊണ്ട് അത് നടപ്പിലാക്കാൻ സർക്കാരിനോ അധികാരികൾക്കോ അവകാശമില്ല.” — ജസ്റ്റിസ് വിക്രം നാഥ്

ആർട്ടിക്കിൾ 311(2) അനുസരിച്ച്, വ്യക്തമായ കുറ്റപത്രം നൽകി അന്വേഷണം നടത്താതെയും, വാദം കേൾക്കാൻ ന്യായമായ അവസരം നൽകാതെയും ഒരു സ്ഥിര ജീവനക്കാരനെയും പിരിച്ചുവിടാനോ തസ്തിക താഴ്ത്താനോ പാടില്ല. ഇതിൽ ഒഴിവാക്കൽ അനുവദിക്കുന്നത് വിരലിലെണ്ണാവുന്ന ചില അപൂർവ്വ സാഹചര്യങ്ങളിൽ മാത്രമാണെന്നും സുപ്രീം കോടതി വ്യക്തമാക്കി.

പ്രതീക്ഷിക്കുന്ന ഒഴിവുകളിലെ നിയമനം

2008-ലെ ഒഡീഷ സബോർഡിനേറ്റ് കോർട്ട് സർവീസ് ചട്ടങ്ങളിലെ അപ്പൻഡിക്സ്-എ (പ്രൊവിഷൻ 5) പ്രകാരം റാങ്ക് ലിസ്റ്റിന്റെ കാലാവധിയായ ഒരു വർഷത്തിനുള്ളിൽ ഉണ്ടാകുന്ന ഭാവിയിലെ പ്രതീക്ഷിക്കുന്ന ഒഴിവുകളിലേക്ക് (Anticipated vacancies) നിയമനം നടത്താൻ ജില്ലാ ജഡ്ജിക്ക് അധികാരമുണ്ടെന്ന് കോടതി ചൂണ്ടിക്കാട്ടി.

കൂടാതെ, ജീവനക്കാരുടെ ഭാഗത്തുനിന്ന് യാതൊരുവിധ വ്യാജരേഖ ചമയ്ക്കലോ തട്ടിപ്പോ നടന്നിട്ടില്ല. തെരഞ്ഞെടുപ്പ് പ്രക്രിയയിൽ പങ്കെടുത്ത ഉദ്യോഗാർത്ഥികളെ അധികാരികളുടെ ഭാഗത്തുനിന്നുണ്ടായ സാങ്കേതിക പിഴവുകളുടെ പേരിൽ സർവീസിൽ നിന്ന് നീക്കുന്നത് തികച്ചും അനീതിയാണെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി.

ഇതേ ഉത്തരവിലൂടെ പിരിച്ചുവിടപ്പെട്ട സമാന ചിന്താഗതിക്കാരായ മറ്റ് ജീവനക്കാരുടെയും (I.A. No. 203269/2025) അപേക്ഷ അനുവദിച്ച സുപ്രീം കോടതി, അവർക്കും ഈ വിധിയുടെ ആനുകൂല്യം നൽകി തിരിച്ചെടുക്കാൻ നിർദ്ദേശിച്ചു.